direct naar artikel

MaSS

stapstenen van maritieme geschiedenis

Historie

Zeepaard was een jacht van de Verenigde Oost-Indische Compagnie (VOC), en maakte vijf reizen tussen Holland en Batavia in Oost-Indië tijdens haar carrière tussen 1656 en 1665. Op haar laatste reis leed ze schipbreuk bij Ierland, op weg naar Batavia. Zeepaard vertrok op 28 oktober uit Wielingen in Zeeland en stond aan het begin van een lange reis naar Nederlands-Indië toen ze de baai van Broadhaven werd ingedreven na zware stormen op zee te hebben doorstaan, waardoor ze in een slechte staat verkeerde. Eenmaal in de baai werd het schip in stukken geslagen en zonk het uiteindelijk. Ongeveer 74 mannen verloren het leven toen Zeepaard verging.

Over het zinken van Zeepaard werd destijds geschreven in een krant, de Oxford Gazette, waarin stond "...Het schip is in het graafschap Mayo aan land gelopen, bewijst een schip van Middleborough,..., de Zeepaard, op weg naar Oost-Indië,...., zij was op zee veel geslagen,....." (zie referenties).

Route Achterom

Omdat de Republiek en Engeland in oorlog waren (de Tweede Engels-Nederlandse Oorlog 1665-1667) werd de noordelijke route genomen om het gevaarlijke Engelse Kanaal te vermijden waar Engelse oorlogsschepen patrouilleerden. Deze route werd 'Achterom' genoemd.

Drawing of a yacht from 1671
Tekening van een jacht uit 1671.

Beschrijving

Het Zeepaard werd in 1655 in Middelburg gebouwd.

The ship to the left is a yacht on departure from Batavia to China (Pieter van Doornik 1668).
Atlas van Stolk object nr. 16121

Het schip links is een jacht dat van Batavia naar China vertrekt (Pieter van Doornik 1668).

Aantal opvarenden150
Tonnage400 ton (200 last)

Status

Het wrak van de Zeepaard is direct na het zinken gedeeltelijk geborgen vanwege haar ligging in ondiep water. De huidige archeologische vindplaats is dan ook incompleet als gevolg van deze en latere bergingspogingen, maar ook door de resten van een ander schip, de ˆ van de Spaanse Armada, dat op dezelfde locatie ligt. Van de romp lijken op de vindplaats geen resten bewaard te zijn gebleven. Voorbeelden van gevonden artefacten zijn bakstenen, steenkool, kleipijpen, aardewerk en ijzeren kanonnen. De meeste geborgen voorwerpen waren zwaar gebetonneerd of korstvormig.

Example of a
Voorbeeld van een "Baardmankruik" gelijkend op het gevonden exemplaar behorend bij Zeepaard.

Het wrak van de Zeepaard is beschermd onder de National Monuments Act en de vindplaats is officieel geregistreerd in de database van de scheepswrakkeninventaris van Ierland als W06783.

Broadhaven Bay, location of the Zeepaard wreck
Broadhaven Bay, de locatie van het Zeepaard wrak.

Referenties

  • Oxford Gazette (London, England) December 21, 1665 – December 25, 1665; Issue 12.
  • Oxford Gazette (London, England) December 28, 1665 – January 1, 1666; Issue 14.
  • National Monuments service (Ireland).
Ga naar aanpassen periodes van zichtbare sites